Αγαπητέ Πρόεδρε και μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου Συλλόγου Απανταχού Αρκασιωτών Καρπάθου
Αγαπητοί συγχωριανοί και φίλοι
Αγαπητά παιδιά του χωριού μας
Κυρίες και Κύριοι,
Με ιδιαίτερη συγκίνηση και τιμή βρίσκομαι σήμερα εδώ, σε μια εκδήλωση που συνδυάζει την πίστη, την παράδοση, την οικογενειακή μνήμη και την πνευματική παρακαταθήκη του τόπου μας.
Η Υπαπαντή του Κυρίου είναι μια γιορτή βαθιά συμβολική.
Είναι η συνάντηση του ανθρώπου με το φως, της προσδοκίας με την εκπλήρωση, της εμπειρίας με τη σοφία.
Και δεν θα μπορούσε να υπάρξει καταλληλότερη ημέρα για να τιμήσουμε έναν άνθρωπο που υπηρέτησε σε όλη του τη ζωή ακριβώς αυτές τις αξίες.
Σήμερα τιμούμε έναν ξεχωριστό Έλληνα, έναν Καρπάθιο, έναν λαμπρό Αρκασιώτη, έναν σπουδαίο δάσκαλο, έναν άνθρωπο με βαθιά πίστη, ήθος και αφοσίωση στην Εκκλησία, την Παιδεία και τα κοινά: τον Εμμανουήλ Ιω. Κωνσταντινίδη, Ομότιμο Καθηγητή της Θεολογικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.
Για μένα, όμως, η σημερινή τιμή έχει και μια βαθιά προσωπική διάσταση. Ο τιμώμενος δεν είναι μόνο ένας διακεκριμένος πανεπιστημιακός δάσκαλος· είναι ο αγαπημένος μου θείος, αδελφός του πατέρα μου. Ένας άνθρωπος που, με το παράδειγμά του, δίδαξε όχι μόνο μέσα στις πανεπιστημιακές αίθουσες, αλλά και μέσα στην οικογένεια, με τη στάση ζωής του.
Γεννημένος στο Όθος Καρπάθου, με καταγωγή από την Αρκάσα, κουβάλησε πάντα μέσα του τον τόπο μας. Από τα πρώτα του μαθητικά χρόνια, μέχρι την κορυφή της ακαδημαϊκής του διαδρομής, η Κάρπαθος, η Αρκάσα, η Δωδεκάνησος δεν ήταν ποτέ απλώς τόποι καταγωγής. Ήταν πηγή έμπνευσης και αντικείμενο επιστημονικής προσφοράς.
Τα εγκύκλια μαθήματα παρακολούθησε στο Δημοτικό Σχολείο της Αρκάσας, τέσσερις τάξεις στο Γυμνάσιο Καρπάθου και τις δύο τελευταίες στο Βενετόκλειο Γυμνάσιο Αρρένων της Ρόδου.
Σπούδασε στην Παιδαγωγική Ακαδημία της Ρόδου (1951-1953) και στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, από τις οποίες αποφοίτησε με βαθμό «Άριστα».
Μετεκπαιδεύτηκε στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης, με υποτροφία του Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών, στη Ρωμαιοκαθολική Σχολή του Πανεπιστημίου Strassbourg της Γαλλίας και στο Πανεπιστήμιο της Βόννης, επίσης με υποτροφία.
Τον Μάιο του 1968 αναγορεύτηκε αριστούχος διδάκτωρ της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Η διατριβή του με θέμα «Συμβολή εις την Εκκλησιαστικήν Ιστορίαν της Δωδεκανήσου» απέσπασε ευμενέστατες κρίσεις και εξακολουθεί μέχρι σήμερα να είναι σημαντική προσφορά στη Δωδεκανησιακή Βιβλιογραφία.
Μετά από δυο χρόνια, και συγκεκριμένα τον Μάιο του 1970, εγκρίθηκε η διατριβή του για υφηγεσία με τίτλο «Η εν Ελλάδι Εκκλησία κατά την επαναστατικήν και μέχρι της αφίξεως του Όθωνος μεταβατικήν εποχήν (1821-1833)». Με το έργο αυτό ο κ. Κωνσταντινίδης έλαβε τον επίζηλο τίτλο του υφηγητή στην τότε έδρα της Ιστορίας της Εκκλησίας της Ελλάδος.
Το 1979 εξελέγη έκτακτος και το 1982 τακτικός καθηγητής της Ιστορίας της Εκκλησίας της Ελλάδος στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Ο καθηγητής Κωνσταντινίδης δίδαξε στη Σχολή αυτή προπτυχιακά και μεταπτυχιακά μαθήματα της ειδικότητάς του μέχρι την αφυπηρέτησή του το 2001.
Οι δραστηριότητες του καθηγητή Κωνσταντινίδη επεκτάθηκαν σε πολλούς τομείς, πανεπιστημιακούς και εξωπανεπιστημιακούς. Έδωσε πολλές διαλέξεις και ομιλίες. Διετέλεσε διευθυντής του Ιστορικού Τομέα, Πρόεδρος του ΔΙ.Κ.Α.Τ.Σ.Α., Μέλος Συνοδικών Επιτροπών της Εκκλησίας της Ελλάδος και του Συμβουλίου της Αποστολικής Διακονίας κ.ά.
Έλαβε μέρος σε Ελληνικά και διεθνή συνέδρια με επιστημονικές ανακοινώσεις. Είναι μέλος πολλών Επιστημονικών Εταιρειών και Συλλόγων, ενώ διετέλεσε Αντιπρόεδρος της Δωδεκανησιακής Ιστορικής και Λαογραφικής Εταιρείας, της Εταιρείας Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μελετών και Πρόεδρος της Εταιρείας Καρπαθιακών Μελετών.
Υπήρξε επίσης επιστημονικός συνεργάτης Ελληνικών Εγκυκλοπαιδειών.
Συνέγραψε σημαντικά βιβλία και μελετήματα της ειδικότητάς του, που αναφέρονται, προπάντων, στην Εκκλησιαστική ιστορία της Δωδεκανήσου, την Εκκλησιαστική Ιστορία της Ελλάδος, τη Θεολογική Εκπαίδευση στην Ελλάδα, αλλά και σε άλλους κλάδους της Θεολογίας. Στα δημοσιεύματά του ερμηνεύει γεγονότα, ασκεί κριτική για την πολιτική προσώπων στη Νεώτερη Ιστορία της Εκκλησίας της Ελλάδος και διατυπώνει νέες θέσεις και ερμηνείες στην προσέγγιση των γεγονότων.
Η ακαδημαϊκή του πορεία υπήρξε λαμπρή: σπουδές με άριστα, μεταπτυχιακή και ερευνητική παρουσία σε κορυφαία πανεπιστήμια της Ευρώπης, αριστούχος διδάκτωρ, υφηγητής, τακτικός καθηγητής της Ιστορίας της Εκκλησίας της Ελλάδος. Για δεκαετίες δίδαξε γενιές φοιτητών, με επιστημονική αυστηρότητα αλλά και βαθύ σεβασμό προς την ιστορική αλήθεια.
Το επιστημονικό του έργο, ιδίως για την Εκκλησιαστική Ιστορία της Δωδεκανήσου και της Ελλάδος, αποτελεί μέχρι σήμερα σημείο αναφοράς.
Δεν περιορίστηκε στην απλή καταγραφή γεγονότων· ανέλυσε, ερμήνευσε, τόλμησε νέες προσεγγίσεις, άσκησε γόνιμη κριτική, πάντα με γνώμονα την αλήθεια και την ευθύνη του επιστήμονα.
Παράλληλα, υπηρέτησε με συνέπεια θεσμούς και συλλογικά όργανα, τόσο της Πολιτείας όσο και της Εκκλησίας, προσφέροντας γνώση, κύρος και εμπειρία. Και όλα αυτά, χωρίς ποτέ να απομακρυνθεί από την απλότητα και τη σεμνότητα που τον χαρακτηρίζουν.
Θα ήθελα, όμως, να σταθώ και σε κάτι ακόμη:
Ο κύριος Κωνσταντινίδης υπήρξε και παραμένει ένα φωτεινό παράδειγμα για τους νεότερους.
Παράδειγμα ότι η μόρφωση δεν αποξενώνει από τις ρίζες. Τις δυναμώνει.
Ότι η αριστεία μπορεί να συνυπάρχει με το ήθος.
Ότι η πίστη και η επιστήμη δεν συγκρούονται, αλλά συνομιλούν δημιουργικά.
Και ίσως αυτό είναι το πιο σημαντικό μήνυμα της σημερινής εκδήλωσης, ιδίως για τα παιδιά του χωριού μας που σήμερα βραβεύονται για την εισαγωγή τους στα πανεπιστήμια.
Ο δρόμος της γνώσης είναι απαιτητικός, αλλά είναι και δρόμος προσφοράς.
Και υπάρχουν ζωντανά παραδείγματα, εδώ ανάμεσά μας, που το αποδεικνύουν.
Αγαπημένε μου θείε Μανώλη,
εκ μέρους της οικογένειάς μας, αλλά και προσωπικά, σε ευχαριστώ.
Για το παράδειγμά σου, για τη διαδρομή σου, για όσα πρόσεφερες και συνεχίζεις να προσφέρεις.
Η σημερινή τιμή δεν είναι απλώς αναγνώριση ενός σπουδαίου έργου είναι έκφραση αγάπης και σεβασμού από τον τόπο που σε γέννησε και σε ανέθρεψε.
Αγαπημένε μου θείε,
Αγαπητέ μας Καθηγητά κύριε Κωνσταντινίδη:
Σήμερα ο Σύλλογος, το χωριό μας και όλοι εμείς δεν τιμούμε μόνο τον διακεκριμένο πανεπιστημιακό δάσκαλο και επιστήμονα.
Τιμούμε τον άνθρωπο που πορεύτηκε με ήθος, πίστη και συνέπεια.
Που υπηρέτησε τη γνώση χωρίς να ξεχάσει ποτέ τις ρίζες του.
Που κράτησε ζωντανή την ιστορία και την παράδοση της πατρίδας μας μέσα από το έργο και τη ζωή του.
Για όσους σε γνώρισαν ως δάσκαλο, υπήρξες πηγή γνώσης.
Για όσους σε γνώρισαν ως συνεργάτη, παράδειγμα ευθύνης.
Για εμάς τους νεότερους, και ιδίως για εμάς της οικογένειας, υπήρξες και παραμένεις σημείο αναφοράς.
Με βαθιά ευγνωμοσύνη, σεβασμό και αγάπη, σου αποδίδουμε σήμερα αυτή την τιμή, ως ελάχιστο αντίδωρο μιας ζωής αφιερωμένης στην Εκκλησία, την Παιδεία και τον άνθρωπο.
Να είσαι γερός και να συνεχίζεις να μας φωτίζεις με το παράδειγμά σου.
Θερμά συγχαρητήρια στον Σύλλογο Απανταχού Αρκασιωτών Καρπάθου για την πρωτοβουλία αυτή και για τη διαρκή του προσφορά στη διατήρηση της μνήμης, της ενότητας και της παράδοσής μας.
Ας εκφράσουμε όλοι μαζί τον σεβασμό, την ευγνωμοσύνη και την αγάπη μας στον άνθρωπο που τίμησε την επιστήμη, την Εκκλησία και τον τόπο μας.
Στον καθηγητή κύριο Μανώλη Κωνσταντινίδη.
Ο Σύλλογος Αρκασιωτών έχει αποφασίσει
τον θείο τον Μανώλη μας σήμερα να τιμήσει
Χαίρομαι που το έκανε γιατί πολύ το αξίζει
όλα τα χρόνια το χωριό ο θείος το πρεπίζει
Έχει πολλά χαρίσματα ξέρει να επιμένει
θέλει αποτελέσματα το έργο του να μένει
Όλοι στην οικογένεια θείε μου την δική μας
σ ευχαριστούμε που βρίσκεσαι μέσα εις την ζωή μας
Την προσφορά που έκανες θείε μου στο νησί σου
όλοι το αναγνωρίζουμε η Παναγιά μαζί σου
Μεγάλος επιστήμονας κανείς δεν αμφιβάλλει
στη Θεολογία κορυφή που φτάνουν οι μεγάλοι
Και πάνω απ’ όλα άνθρωπος παρά τη μόρφωση του
πάντα τιμά την Κάρπαθο και τη καταγωγή του
Είναι απλός και φιλικός άριστος εις το γλέντι
και του αξίζει δίκαια ο τίτλος του λεβέντη
Καλόκαρδος και μερακλής μα και καλοσυνάτος
με σπάνια χαρίσματα και αισθήματα γεμάτος
Ξεχωριστός ανθρώπινος με ζεστασιά και χάρη
και όποιος καθίσει δίπλα σου κάτι καλό θα πάρει
Θείε συγχαρητήρια στο βιογραφικό σου
τιμή είσαι για την Κάρπαθο προπάντων το χωριό σου.
Με αρετή πορεύεσαι σε όλη τη ζωή σου
μ αρέσει η σεμνότητα Θείε κι η λογική σου
Παντού την παρουσία σου όλοι την εκτιμούνε
λεπτότητα και σεβασμό έχεις και σ’αγαπούνε
Τα κύτταρα της μνήμης του ποτέ δεν εξεχάσα
τα χρόνια του τα παιδικά που έζησε στην Αρκάσα
Να ναι η νέα η χρονιά για όλους με υγεία
κι ο Σύλλογος παντοτινά να χει επιτυχία
Σας ευχαριστώ!
