Η καθηγήτρια Πολιτικής Θεωρίας και Σπουδών Φύλου, από τις σημαντικότερες θεωρητικούς του φεμινισμού στην Ελλάδα και διεθνώς, άφησε την τελευταία της πνοή στο Παρίσι, την Παρασκευή 9 Ιανουαρίου, σε ηλικία 76 χρονών.
[1]Ελένη Β. Βαρίκα – Mικαέλ Λεβί
Κόρη του αείμνηστου συγχωριανού μας, σπουδαίου κριτικού λογοτεχνίας Βάσου Βαρίκα (1912-1971), και ανιψιά της Εύρης Βαρίκα-Μοσκόβη (1910-1988), η Ελένη Βαρίκα διέγραψε τη δικιά της λαμπρή διαδρομή στα γράμματα, διατηρώντας επίσης μαχητική παρουσία στα κοινωνικά ζητήματα.
Όσοι τη γνώρισαν έχουν να θυμούνται μια γυναίκα γλυκύτατη, γεμάτη εφηβική ζωτικότητα, και παθιασμένη με το αντικείμενό της.
Ο θάνατός της συνιστά για εμάς θλιβερή υπενθύμιση του πλήθους των πνευματικών ανθρώπων με τους οποίους μοιραζόμαστε κοινή καταγωγή και από τους οποίους θα θέλαμε να ωφεληθούμε περισσότερο.
Θερμά συλλυπητήρια στους οικείους της.
Ποια ήταν η Ελένη Βαρίκα.
Η Ελένη Βαρίκα γεννήθηκε στην Αθήνα και σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, στην Ανώτατη Σχολή Κοινωνικών Επιστημών του Παρισιού (École des hautes études en sciences sociales) και στο Πανεπιστήμιο Paris VII.
Από το 1991 ήταν καθηγήτρια στο τμήμα Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Paris VIII, όπου δίδασκε διανοητική και πολιτική ιστορία και Πολιτική Θεωρία, και ερευνήτρια στο Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών της Γαλλίας (Centre Nationale de Recherche Scientifique, CNRS).
Δίδαξε επίσης στην έδρα Suzanne Tessier του Université Libre των Βρυξελλών και στο Πανεπιστήμιο της Λοζάνης. Υπήρξε επισκέπτρια καθηγήτρια στο European University Institute (Φλωρεντία), στο Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, καθώς και σε πανεπιστήμια των Η.Π.Α. (Portland State University, Harvard και Columbia) και της Βραζιλίας (Campinas και USP).
Είχε μεταφράσει, μεταξύ άλλων, έργα του Μπέκετ και του Ζορζ Μπατάιγ.
Άρθρα και βιβλία της σχετικά με την ιστορία του φεμινισμού, το φύλο στην πολιτική θεωρία, τη γενεαλογία των κοινωνικών ιεραρχιών στις κοινωνικές και επιστημονικές πρακτικές της νεωτερικότητας έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες.
Στα ελληνικά κυκλοφορούν τα βιβλία της “Οι απόβλητοι του κόσμου. Μορφές του παρία” (εκδ. Πλέθρον, 2013), “Με διαφορετικό πρόσωπο: φύλο, διαφορά και οικουμενικότητα” (εκδ. Κατάρτι, 2000), “Για μια πολιτική γραμματική του φύλου” (εκδ. Πλέθρον, 2009), καθώς και “Η εξέγερση των κυριών. Η γένεση μιας φεμινιστικής συνείδησης στην Ελλάδα, 1833-1907” (εκδ. Κατάρτι, 2007), που ήταν και η διδακτορική της διατριβή.
Η Ελένη Βαρίκα ήταν σύζυγος του Γαλλοβραζιλιάνου κοινωνιολόγου και φιλόσοφου Μικαέλ Λεβί.